Ligeti Kimdir? Hayatı

Macar kökenli AvusturyalI besteci (Dicsöszentmarton [günümüzde Tirnaveni, Romanya), 1923). Budapeşte’deki Liszt Akademisi’nde öğrenim gördükten sonra aynı kuruluşta ders veren (1950-1956) György Ligeti, daha sonra Macaristan’dan ayrılarak (1956) Köln’deki Elektronik Müzik Stüdyosu’nda çalışmaya başla­dı ve burada ilk önemli yapıtlarını oluşturdu (4 pistli magnetik band için Eklemleşme, 1958). 1961’de Atmosfer­lerle, vurmalı çalgılara yer verilme­yen büyük orkestra için, tema özdeğinden nerdeyse tümüyle yoksun olan “noktacı” kurguda (yapıda değil) bir dizi besteye başladı: Org için Volumina (1962); çalgı eşliğinde olmayan l6 insan sesi için Lux Aeterna (1966); bü­yük orkestra için Lontano (1967); vb. Yapıtları arasında yeni-dadacı doğ­rultuda olan 100 metronom için Sen­fonik Şiir (1962) adlı bir parçaya da yer veren Ligeti, ayrıca “tiyatro- müzikal" parçalar da besteledi (Serüvenler, 1962-1963); bunları, Atmos­ferler, Volumina, vb. yapıtlarından üslup açısından büyük ölçüde ayrılan Yeni Serüvenler (1966) izledi. Daha sonra Ligeti, sürekli ve dural bir bi­çimde gerçekleşip gelişen ses düzen­lemelerine girişti (klavsen için Continuum, 1968), ama bu arada bazı par­çalarında (Requiem, 1963-1965) her iki önemli beste üslubunun biçimsel bireşimini yapmaktan da geri kalma­dı. Öte yandan, oda müziği çalgı ya­zımına da bir yenilik getirmeye çalış­tı (13 çalgıcı için Oda Konçertosu, 1969-1970). Ligeti’nin San Francisco Polyphony (1974) adlı yapıtı ilk ola­rak Fransa’da yorumlandı. Sanatçı o tarihten sonra çalışmalarını yoğun biçimde sürdürdü: Koro İçin Üç Fan­tezi (1982); Macar Etüdleri I, II, III (1983); Piyano Konçertosu (1986- 1988); piyano için Etüdler VII-VIII (1989); Keman Konçertosu (1990).

Hadi Paylaş!Share on FacebookTweet about this on TwitterShare on Google+Share on RedditPin on Pinterest

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir