Derviş Nedir? Kimlere Denir? Farsça bir kelime. Kapı arayan, dilenci anlamında. Çeşitli anlamları şöyle: Bir tarikata bağlanmış, onun törelerini, kurallarını  benimsemiş kimse. Yoksulluğu, çilekeşliği benimsemiş kimse. Herşeyi hoşgörü ile karşılayan, alçakgönüllü, uysal, sakin adam. Sufi, mutasavvıf gibi anlamlara gelir. Derviş kelimesi, önceleri bir şeyhin terbiyesine giren mürid manasında iken, zamanla mürid veya şeyh olsun, tarikat […]

Dergah Nedir? Farsça kapı önü, eşik anlamında. Genel anlamda ise tekke, asitane, zaviye. Tarikatlarda şeyh ve dervişlerin yatıp kalktıkları yer. Mevlevi dergahı, Kadiri dergahı gibi. Bir tarikata mensup dervişlerin tarikat törelerini uyguladıkları yer. Büyüklerine asitane, küçüklerine zaviye denir. Asitaneler, aynı zamanda, tarikat kurucularının türbelerinin bulundukları yerlerdir. Dergahlarda ibadet, zikir, eğitim, barınma gibi işler için özel […]

Tasavvufta Dede Ne Demektir? Nasıl Dede Olunur? Bazı tarikatlarda bir mertebe. Mevlevilikte 1001 gün süren çileyi tamamlayan derviş dede unvanını alır ve hücre sahibi olur. Dedelik Mevlevilikte, şeyh efendiden sonra ikinci rütbedir. Dede olan kimse isterse yetiştiği tekkede kalır, şeyhin verdiği görevleri yapar, müridleri yetiştirir, isterse başka bir tekkeye gider. Şeyhlik makamı açıldığında, tarikatın başı […]

Tasavvufta Çile Ne Demektir? Farsça Kırk anlamına gelen Cihl kelimesinden gelir. Tarikatlarda, dervişlerin nefislerine hakimiyetlerini sağlamak için geçirilmesi zorunlu olan dönemdir. Dervişler belli bir süre çilehanelerde disiplinli bir hayata girerler. Bu süre genellikle kırk gündür. Dervişler, çile sırasında gıdayı en aza indirirler, uyumazlar ve hiç konuşmazlar. Bu bir anlamda ibadet sayılır, nefsin eğitilmesi ibadeti. Derviş […]

Cihangıriye Tarikatı Nedir? Kurucusu Kimdir? Halveti tarikatının şubelerindendir. Cihangirli Şeyh Hasan Burhaneddin Efendi tarafından kurulmuştur D.Harput 1563-ö.lstanbul 1664. İlk tahsilini Harput’ta yapan Haşan Burhaneddin 29 yaşında Bursa’ya geldi ve zamanın Halveti şeyhlerinden Yakup Fani’ye intisap etti. Şeyhinin yanında tasavvuf eğitimini tamamladıktan sonra İstanbul’a geldi, 4 yıl Eyüp’te Nakşibendi Tarikatı’na ait Baba Haydar zaviyesinde yatıp kalktı. […]

Tasavvufta Cezbe Ne Anlama Gelir? Kelime anlamı celbetme, çekme, sürükleme olan cezbenin tasavvuftaki anlamı ise, – Tasavvuf yoluna giren kimsenin dünyevi özelliklerinden sıyrılarak manevi özellikler kazanması, Allah’ın yücelik ve ululuğunu müşahede edecek özellikler edinmesi, – Allah’ın, kulunu kendine çekmesi, böylece kişide görülen hayret, kendinden geçme hali, – Allah’ın, kendisine gidilen yolda ihtiyaç duyulan herşeyi kuluna […]

Cemaliye Tarikatı Nedir? Kurucusu Kimdir? Halvetiye tarikatının kollarındandır Çelebi Halife diye tanınan Amasyalı Cemaleddin-i Aksarayi tarafından kurulmuştur. Medrese tahsilinden sonra Zeyniye tarikatı ileri gelenlerinden Hacı Halife’ye intisap edip ondan hilafet almıştır. Daha sonra da Karaman’a giderek tanınmış Halvet, şeyhi Abdullah Karamani’ye bağlanmış, yeterli eğitimden sonra memleketi Amasya’ya dönüp irşada başlamıştır. İkinci Beyazıd’ın vezirlerinden Koca Mustafa […]

Cem Nedir Ne Anlama Gelir? Kelime anlamı Toplama olan Cem’in tasavvuftaki anlamı Hakk’ı halksız temaşa etme, halkı değil sadece Hakk’ı seyretme, bütün alem ve varlıkların Allah sayesinde mevcut olduklarını görme, her şeyi Allah’tan görmedir . Cemu’l-cem, Hakk’tan başka hiç bir şeyi görmeme hali. Aynu’l-cem, bütün fiillerin hakiki ve yegâne faili olarak Hakk’ı görme.

Cebriye Nedir? Kader İnancı Nasıldır? İnsanın, genel anlamda sadece kaderinin değil, tüm fiil ve işlerinin de Allah tarafından kesinlikle önceden tayin edildiğine, insanın bu konuda hiçbir iradesi olmayacağına inanan, tam anlamıyla kaderci bir görüş. Bu görüşe göre, her şey önceden belirlendiğine ve her şey Allah’ın iradesine tabi olduğuna göre, insanın bunu değiştirme gücü yoktur ve fiillerinden […]