Çeşitli cisimlerin yaptığı hareketler Bunlara etki eden kuvvetlerin özellikleri

Çevrenizdeki çeşitli cisimlerin yaptığı hareketleri gözlemleyiniz. Bu cisimlere etki eden kuvvetlerin özellikleri nelerdir? Araştırınız. Bulgularınızı raporlaştırarak arkadaşlarınızla paylaşınız.

Çevremizdeki varlıkları gözlemlediğimizde, bunlardan bazılarının hareketli olduğunu görürüz. Yollardaki otomobiller, gökyüzündeki uçak çevremizdeki hareketli cisimlerden birkaçıdır.

Yaşam ile hareket arasında sıkı bir ilişki vardır. İnsanlar ve hayvanlar hareketli varlıklardır. İnsanlar gündüz, gece her zaman hareket halindedir. İnsanlar ve hayvanlar canlı varlıklar; koşma, yürüme, atlama ve yüzme şeklinde hareketler yaparlar. Bitkiler de hareket halindedir. Bitkiler hayvanlar gibi yer değiştirmez. Işık ve suya yönelme hareketi yaparlar. Yaprakları güneşe yönelmesi bitkilerin hareketi kabul edilir.

Cansız cisimler dışarıdan bir etki bir kuvvet olmadıkça hareket edemez. Duran bir topun hareket etmesi için ona bir kuvvet uygulamak gerekir. Futbolcu ayağıyla topa kuvvet uygulayarak ona hareket kazandırır. Cisimler hareket edince yerleri değişir. Bisiklet, otomobil, gibi hareketli araçların özellikleri tekerleklerinin olmasıdır. Tekerlek, insanoğluna cisimlere hareket ettirme yeteneği kazandırmıştır. Günümüzde tekerleği tekerlekli sandalye gibi yerlerde de kullanırız.

Cisimlere etki eden kuvvetlerin özellikleri

Duran bir cismi kuvvet uygulayarak hareket ettiririz. Kuvvetin, cisimlere durdurma, yön değiştirme, döndürme ve şekil değiştirme etkileri vardır.
Kuvvetin etkisi ile hareketli cisimler hızlanır ya da yavaşlar. Hareket eden bir topa ayağımızla vurduğumuzda daha hızlı hareket ettiririz. Yavaş kapanan bir kapıyı elimizle iterek kuvvet uyguladığımızda kapı hızlanarak kapanır. Bunu şöyle ifade edebiliriz, hareket halindeki bir cisme hareket yönünde kuvvet uygulandığında cisim hızlanır. Cismin hareketinin zıt yönünde kuvvet uygulandığında kuvvetin şiddetine bağlı olarak cisim yavaşlar yada durur. Araba sürenler araba hareket halinde iken arabanın frenine basarak ters istikamette kuvvet uygularlar.